Mã lực là gì? Phân loại mã lực và công thức tính mã lực

 

Mã lực là gì? Đây là câu hỏi mà nhiều người tiêu dùng đặt ra khi tìm hiểu thông số kỹ thuật thiết bị, máy móc hoặc xe cộ. Bởi thông số kỹ thuật là một trong những yếu tố chính để đánh giá và lựa chọn thiết bị, máy móc theo nhu cầu và mục đích sử dụng. Vậy mã lực là gì? Có những loại mã lực nào và cách chuyển đổi mã lực sang W, KW, v.v. Mời các bạn tham khảo nội dung bài viết sau đây để hiểu rõ hơn nhé!

Mã lực là gì?

Mã lực – đúng như tên gọi chính là sức ngựa. Mã lực có tên tiếng Anh là “horsepower”, người đầu tiên công bố ra khái niệm này là James Watt vào năm 1782.

Mã lực (viết tắt là HP) là một đơn vị cổ dùng để chỉ công suất. Nó được định nghĩa là công suất cần thiết để nâng một khối lượng 75kg lên 1 mét trong 1 giây hoặc 1HP = 75 kgm / s.

Thời gian đầu, James Watt không phân biệt được các loại mã lực nên sau này các nhà khoa học đặt tên cho cách gọi của ông là mã lực cơ học, tiếng Anh là mechanical horsepower.

Giá trị chính xác của mã lực cơ học là 745,69987158227022 W, có nghĩa là 1 bóng đèn có công suất 100W sẽ bằng 0,13 mã lực.

Để hiểu trực quan hơn, mã lực cơ học được mô tả là công việc mà một con ngựa yêu cầu để kéo 33.000 pound (1 pound = 454gram)  lên 1 foot (30,48 cm) trong 1 phút. 

Mã lực (viết tắt là HP) là một đơn vị cổ dùng để chỉ công suất
Mã lực (viết tắt là HP) là một đơn vị cổ dùng để chỉ công suất

Phân loại những mã lực phổ biến hiện nay 

Khái niệm “mã lực” được James Watt đề xuất lần đầu tiên vào năm 1782. Từ đó, nhiều loại mã lực khác nhau đã ra đời phù hợp với điều kiện của từng ngành.

Có khoảng một vài loại mã lực đang được sử dụng cho đến nay, bao gồm:

  • Mã lực cơ học: Tiếng Anh là mechanical horsepower, dùng để nói đến công suất của máy móc.
  • Mã lực hệ mét ( metric horsepower): Các đơn vị khác nhau được sử dụng để xác định mã lực này là PS, cv, hk, pk, ks và ch, tất cả đều chuyển đổi thành mã lực.
  • Mã lực điện( electrical horsepower) : Mã lực này được sử dụng trong động cơ điện.
  • Mã lực nồi hơi ( tiếng Anh là boiler horsepower) : Đây là mã lực dùng để mô tả khả năng cung cấp hơi nước cho động cơ hơi nước của lò hơi. Khi mới sử dụng hơi nước, công suất lò hơi gần bằng công suất động cơ do lò hơi cung cấp.
  • Mã lực của thanh kéo (drawbar horsepower): Đây là kết quả được đo được thay vì tính toán, là sức mạnh đầu máy có thể sử dụng để di chuyển một thứ gì đó, có thể là tàu hỏa hoặc máy kéo nông nghiệp. Ngoài ra, có hai loại mã lực đặc biệt:
  • Mã lực thuế (tax horsepower): Một đánh giá phi tuyến tính về hiệu suất của xe cơ giới cho các mục đích thuế.
  • Mã lực thủy lực (hydraulic horsepower): Đây là mã lực được sử dụng để ước tính công suất cơ học cần thiết để tạo ra một dòng thủy lực đã biết.
  • Mã lực RAC: do Câu lạc bộ Ô tô Hoàng gia Anh thiết lập. Được sử dụng để biểu thị sức mạnh của xe hơi Anh vào đầu thế kỷ 20.
Những mã lực phổ biến hiện nay
Những mã lực phổ biến hiện nay

Cách chuyển đổi mã lực – công thức tính mã lực

1 mã lực bằng bao nhiêu W, kW?

HP có các định nghĩa khác nhau tùy thuộc vào khu vực địa lý và từng vùng.

Ở Anh: 1 HP = 0,746 kW. Ở Pháp: 1CV (hp) = 0,736 kW 1 kW = 1,36 HP.

Trong số đó, mã lực chính thống nhất là mã lực hoàng gia, có ký hiệu là HP. Trong đó: 1 HP = 0,746 kW = 746 W Mã lực thường được xác định trong khoảng 0,735 đến 0,746 kW.

Ngày nay, mã lực không còn được dùng phổ biến để đo và tính toán công suất của các thiết bị cơ khí như trước nữa mà được ưu tiên sử dụng các đơn vị như BTU, W, kW,…. Vậy 1 mã lực bằng bao nhiêu W, kW?

Thực tế, ở mỗi quốc gia, người ta có quy ước quy đổi mã lực khác nhau.  Cụ thể như:

  • Ở Anh, 1 hp = 0,746kW = 746W,
  • Ở Pháp, 1 hp = 0,736kW = 736W.

Do đó, việc chuyển đổi 1 mã lực sang kW sẽ nằm trong khoảng 0,735kW đến 0,746kW.

Mã lực đo công suất động cơ như thế nào?

Công suất mã lực là gì? Làm thế nào để phân biệt giữa mã lực và mô-men xoắn của động cơ? Trên thực tế, có rất nhiều câu hỏi về cách dùng mã lực để đo công suất động cơ. Đặc biệt hiện nay, trong giải đua mã lực, ngoài những chiếc xe sử dụng động cơ đốt trong truyền thống còn có sự xuất hiện của những chiếc xe điện.

Đầu tiên, người ta cần hiểu bản chất của mã lực là gì? Đó là đơn vị đo công suất. Trong vật lý, công suất được định nghĩa là tốc độ mà một động cơ hoạt động.

Momen xoắn là lực tác dụng ở khoảng cách nhất định. Nó đo lực đốt cháy trong xi lanh, tác dụng lên chiều dài của trục khuỷu. Mã lực là mô-men xoắn nhân với RPM (RPM là viết tắt của Revolutions per minute, có nghĩa là số vòng quay trên phút, vòng / phút). Mô-men xoắn được sử dụng để đo tốc độ động cơ đang chạy (tức là chuyển động của xe). Mã lực của xe có thể được tăng lên thông qua các kỹ thuật khác nhau, chẳng hạn như điều chỉnh tỷ số truyền để sử dụng mô-men xoắn hiệu quả hơn.

Tìm hiểu thêm về mô-men xoắn và mã lực của động cơ trên các phương tiện giao thông như xe máy, xe ô tô  sẽ giúp người dùng hiểu cách lựa chọn công suất động cơ định mức phù hợp với nhu cầu của mình.

Mã lực có tên tiếng Anh là "horsepower"
Mã lực có tên tiếng Anh là “horsepower”

Mã lực hoạt động như thế nào trên xe cộ?

Làm thế nào để biết mã lực của động cơ từ các thông số kỹ thuật của xe? Đầu tiên, bạn cần hiểu số liệu dùng để chỉ mã lực tối đa của động cơ ô tô chạy xăng hoặc xe chạy điện.

Ví dụ, động cơ xe xăng như Corolla SE 2020 với hộp số sàn 6 cấp cho công suất cực đại 169 mã lực tại vòng tua máy 6.600 vòng / phút. Điều đó nói rằng, công suất mã lực của nó tăng lên đến đỉnh điểm là 169 khi động cơ quay lên đến 6.600 vòng / phút và sau đó giảm nhẹ khi động cơ tăng thêm tốc độ.

Về phần động cơ của xe điện, như mẫu xe điện VinFast mạnh mẽ có công suất lên tới 7.500 W, tương đương 12 mã lực và mô-men xoắn cực đại 22,27 Nm. Với động cơ này, VinFast xe điện có thể tăng tốc từ 0km / h lên 50km / h trong 6 giây và đạt tốc độ tối đa 90km / h.

Mã lực là thông số kỹ thuật quan trọng
Mã lực là thông số kỹ thuật quan trọng

Mã lực là một thông số kỹ thuật quan trọng để người mua cân nhắc và lựa chọn loại xe phù hợp, vì nó là thông số ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của động cơ. Đối với một dòng xe nhất định, khi động cơ có nhiều mã lực và nhiều mô-men xoắn hơn thì sẽ có khả năng tăng tốc nhanh hơn. Ngược lại, động cơ có mã lực thấp hơn sẽ tiết kiệm nhiên liệu hơn để đổi lại khả năng tăng tốc chậm hơn.

Qua bài viết trên, MMK Auto hy vọng bạn đọc đã hiểu rõ hơn khái niệm mã lực là gì? phân loại mã lực và công thức tính mã lực,…Tất cả những chia sẻ trên giúp bạn có thể xem xét thông số kỹ thuật của các thiết bị, máy móc, xe cộ để lựa chọn sản phẩm phù hợp với nhu cầu và mục đích sử dụng của mình.

MMKAUTO.VN – HỆ THỐNG CHĂM SÓC VÀ ĐỘ XE TOÀN QUỐC

Địa Chỉ: 552 Phạm Văn Chiêu, Phường 16, Quận Gò Vấp, TP.HCM

Điện thoại: 08 1800 5522

Email: mmkvietnam@gmail.com

Tìm kiếm MMKAUTO.VN qua: